Інспекцыя па справах непаўналетніх інфармуе

ЗВОДЗІНЫ

Аб участковым інспектары інспекцыі па справах непаўналетніх, які абслугоўвае ўстанову адукацыі

УУС адміністрацыі Маскоўскага раёна г.Мінска

участковы інспектар ІСН

Чушкін Уладзіслаў Аляксеевіч

Тэлефон: +375173560041, працоўны кабінет размешчаны па адрасе:

г.Мінск, вул. Ясеніна, 67

Абслугоўваная тэрыторыя: Малінаўка-5,6

У выпадку адсутнасці ўчастковага інспектара ІСН просім звяртацца:

у аператыўна-дзяжурную службу (кругласутачна)

адрас: г.Мінск, вул. Ясеніна, 14,

тэлефоны: 102, +375173582937, +375298795133

да начальніка інспекцыі па справах непаўналетніх Кавален Ігар Сяргеевіч (у працоўныя дні з 09:00 да 13:00 і з 14:00 да 18:00)

адрас: г.Мінск, вул. Грушаўская, 9, каб. 410,

тэлефоны: +375172396348, +375173977296

Прыём грамадзян па пытаннях работы органаў унутраных спраў, у тым ліку ўчастковых інспектараў ІСН, ажыццяўляецца ў будынку УУС адміністрацыі Маскоўскага раёна г.Мінска, па адрасе г.Мінск, вул. Грушаўская, 9:

Начальнікам раённага ўпраўлення палкоўнікам міліцыі

Варэйка Сяргеем Аляксандравічам (кабінет 312)

Дні і час прыёму: серада, з 08:00 гадзін па 14:00 гадзін (кожная 4-я серада месяца - з 16:00 гадзін да 20:00 гадзін) (кабінет 312)

Першым намеснікам начальніка-начальнікам міліцыі грамадскай бяспекі палкоўнікам міліцыі Галенка Андрэем Васільевічам

Дні і час прыёму: чацвер, з 08:00 гадзін па 14:00 гадзін (кожны 1-ы чацвер месяца - з 16:00 гадзін да 20:00 гадзін) (кабінет 300)

Намеснікам начальніка-начальнікам крымінальнай міліцыі палкоўнікам міліцыі Блажэем Канстанцінам Вячаслававічам

Дні і час прыёму: панядзелак, з 08:00 гадзін па 14:00 гадзін (кожны 2-і панядзелак месяца- з 16:00 гадзін да 20:00 гадзін) (кабінет 200)

Намеснікам начальніка па ідэалагічнай рабоце і кадравым забеспячэнні палкоўнікам міліцыі Сіняком Уладзімірам Аляксеевічам

Дні і час прыёму: аўторак, з 08:00 гадзін па 14:00 гадзін (кожны 3-і аўторак месяца - з 16:00 гадзін да 20:00 гадзін) (кабінет 314)

Артыкул 27. Узрост, з якога надыходзіць крымінальная адказнасць

1. Крымінальнай адказнасці падлягае асоба, якая дасягнула да часу ўчынення злачынства шаснаццацігадовага ўзросту, за выключэннем выпадкаў, прадугледжаных гэтым Кодэксам.

2. Асобы, якія ўчынілі забароненыя гэтым Кодэксам дзеянні ва ўзросце ад чатырнаццаці да шаснаццаці гадоў, падлягаюць крымінальнай адказнасці толькі за:

1) забойства (артыкул 139);

2) прычыненне смерці па неасцярожнасці (артыкул 144);

3) наўмыснае прычыненне цяжкага цялеснага пашкоджання (артыкул 147);

4) наўмыснае прычыненне менш цяжкага цялеснага пашкоджання (артыкул 149);

5) згвалтаванне (артыкул 166);

6) гвалтоўныя дзеянні сэксуальнага характару (артыкул 167);

7) выкраданне чалавека (артыкул 182);

8) крадзеж (артыкул 205);

9) рабаванне (артыкул 206);

10) разбой (артыкул 207);

11) вымагальніцтва (артыкул 208);

11-1) крадзеж шляхам выкарыстання камп'ютарнай тэхнікі (артыкул 212);

12) угон транспартнага сродку або маламернага судна (артыкул 214);

13) наўмыснае знішчэнне або пашкоджанне маёмасці (часткі 2 і 3 артыкула 218);

14) захоп закладніка (артыкул 291);

15) крадзеж агнястрэльнай зброі, боепрыпасаў або выбуховых рэчываў (артыкул 294);

16) наўмыснае прывядзенне ў непрыдатнасць транспартнага сродку або шляхоў зносін (артыкул 309);

17) крадзеж наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх прэкурсораў і аналагаў (артыкул 327);

17-1) незаконны абарот наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх прэкурсораў або аналагаў (часткі 2 - 5 артыкула 328);

18) хуліганства (артыкул 339);

19) загадзя ілжывае паведамленне аб небяспецы (артыкул 340);

20) апаганенне збудаванняў і псаванне маёмасці (артыкул 341);

21) уцёкі з папраўчай установы, якая выконвае пакаранне ў выглядзе пазбаўлення волі, арыштнага дома або з-пад варты (артыкул 413);

22) ухіленне ад адбывання пакарання ў выглядзе абмежавання волі (артыкул 415).

3. Не падлягае крымінальнай адказнасці непаўналетняя асоба, якая дасягнула прадугледжанага часткамі 1 або 2 гэтага артыкула ўзросту, калі будзе ўстаноўлена, што з прычыны адставання ў псіхічным развіцці, не звязанага з псіхічным расстройствам (захворваннем), яна ў час учынення грамадска небяспечнай дзеі была не здольная ўсведамляць фактычны характар.

Артыкул 4.2. Узрост, з якога надыходзіць адміністрацыйная адказнасць

1. Адміністрацыйнай адказнасці падлягае фізічная асоба, якая дасягнула да часу ўчынення правапарушэння ўзросту шаснаццаці гадоў. Фізічная асоба, якая ўчыніла правапарушэнне ва ўзросце ад чатырнаццаці да шаснаццаці гадоў, падлягае адміністрацыйнай адказнасці толькі за:

1) наўмыснае прычыненне цялеснага пашкоджання і іншыя гвалтоўныя дзеянні або парушэнне ахоўнага прадпісання (артыкул 10.1);

2) абразу (артыкул 10.2);

3) дробны крадзеж (артыкул 11.1);

4) наўмыснае знішчэнне або пашкоджанне чужой маёмасці (артыкул 11.3);

5) жорсткае абыходжанне з жывёлай або збавенне ад жывёлы (артыкул 16.29);

6) дробнае хуліганства (артыкул 19.1).

2. Не падлягае адміністрацыйнай адказнасці фізічная асоба, якая дасягнула ўстаноўленага ўзросту адміністрацыйнай адказнасці, калі будзе ўстаноўлена, што з прычыны адставання ў разумовым развіцці, не звязанага з псіхічным расстройствам (захворваннем), яно ў час учынення дзеяння не магло ўсведамляць яго фактычны характар ​​і супрацьпраўнасць.

АДМІНІСТРАЦЫЙНАЯ АДКАЗНАСЦЬ НЕПОЎНАГАЛЕННІХ

Артыкул 9.4. Меры выхаваўчага ўздзеяння

1. Пры вызваленні ад адміністрацыйнай адказнасці непаўналетняга, які ўчыніў адміністрацыйнае правапарушэнне, да яго ў мэтах выхавання могуць прымяняцца наступныя меры выхаваўчага ўздзеяння:

1) растлумачэнне заканадаўства;

2) ускладанне абавязку прынесці прабачэнні пацярпеламу;

3) ускладанне абавязку загладзіць прычыненую шкоду;

4) абмежаванне вольнага часу.

2. Да непаўналетняга могуць быць прыменены як адна, так і некалькі мер выхаваўчага ўздзеяння.

Артыкул 9.5. Змест мер выхаваўчага ўздзеяння

1. Растлумачэнне заканадаўства заключаецца ў растлумачэнні непаўналетняму супрацьпраўнага характару і грамадскай шкоднасці здзейсненага ім адміністрацыйнага правапарушэння, у тым ліку прычыненай гэтым правапарушэннем шкоды, а таксама негатыўных прававых наступстваў паўторнага ўчынення ім новых правапарушэнняў.

2. Абавязак прынесці прабачэнні заключаецца ва ўскладанні на непаўналетняга абавязку папрасіць прабачэння перад пацярпелым за ўчыненае адміністрацыйнае правапарушэнне ў публічнай ці іншай форме, вызначанай судом, органам, які вядзе адміністрацыйны працэс.

3. Абавязак загладзіць прычыненую шкоду заключаецца ў фактычнай кампенсацыі непаўналетнім шкоды, прычыненай адміністрацыйным правапарушэннем. Пры прымяненні такой меры выхаваўчага ўздзеяння ўлічваюцца маёмаснае становішча непаўналетняга і яго бацькоў або асоб, якія іх замяняюць, наяўнасць у яго адпаведных працоўных і іншых навыкаў.

в.

4. Абмежаванне вольнага часу заключаецца ва ўскладанні на непаўналетняга абавязку захавання на тэрмін да трыццаці сутак пэўнага парадку выкарыстання вольнага ад вучобы і (або) работы часу. Пры прымяненні гэтай меры выхаваўчага ўздзеяння орган, які вядзе адміністрацыйны працэс, можа прадугледзець:

1) забарона наведвання непаўналетнім пэўных месцаў знаходжання, выкарыстання асобных формаў вольнага часу, у тым ліку звязаных з кіраваннем транспартным сродкам;

2) абмежаванне знаходжання непаўналетняга па-за месцам жыхарства або месца знаходжання ў пэўны час сутак;

3) ускладанне абавязку з'яўляцца для рэгістрацыі ў орган, які ажыццяўляе кантроль за паводзінамі непаўналетняга.

Артыкул 10.1. Наўмыснае прычыненне цялеснага пашкоджання і іншыя гвалтоўныя дзеянні або парушэнне ахоўнага прадпісання

1. Наўмыснае прычыненне цялеснага пашкоджання, якое не пацягнула кароткачасовага расстройства здароўя або нязначнай стойкай страты працаздольнасці,

цягне накладанне штрафу ў памеры ад дзесяці да трыццаці базавых велічыняў, ці грамадскія працы, ці адміністрацыйны арышт.

2. Нанясенне пабояў, якое не пацягнула прычынення цялесных пашкоджанняў, наўмыснае прычыненне болю, фізічных або псіхічных пакут, учыненыя ў адносінах да блізкага сваяка, члена сям'і або былога члена сям'і, або парушэнне ахоўнага прадпісання.

цягнуць накладанне штрафу ў памеры да дзесяці базавых велічыняў, ці грамадскія працы, ці адміністрацыйны арышт.

Артыкул 11.1. Дробны крадзеж

Дробнае крадзеж маёмасці шляхам крадзяжу, махлярства, злоўжыванні службовымі паўнамоцтвамі, прысваенні або растраты, крадзяжы шляхам выкарыстання кампутарнай тэхнікі, а роўна спроба такога крадзяжу -

цягнуць накладанне штрафу ў памеры ад дзвюх да трыццаці базавых велічыняў, або грамадскія працы, або адміністрацыйны арышт.

Заўвага. Пад дробным крадзяжом у гэтым артыкуле разумеюцца крадзеж маёмасці юрыдычнай асобы ў суме, якая не перавышае дзесяціразовага памеру базавай велічыні, устаноўленага на дзень учынення дзеяння, за выключэннем крадзяжу ордэна, медаля Рэспублікі Беларусь, СССР або БССР, нагруднага знака да ганаровага звання Рэспублікі Беларусь, СССР або БССР. двухразовага памеру базавай велічыні, устаноўленага на дзень учынення дзеяння, за выключэннем крадзяжу ордэна, медаля Рэспублікі Беларусь, СССР або БССР, нагруднага знака да ганаровага звання Рэспублікі Беларусь, СССР або БССР або крадзяжу, учыненага групай асоб, або шляхам крадзяжу, учыненага з адзення або ручной паклажы, якія знаходзіліся ў жыллі.

Артыкул 10.3. Невыкананне абавязкаў па выхаванні дзяцей

1. Невыкананне бацькамі або асобамі, якія іх замяняюць, абавязкаў па выхаванню дзяцей, што пацягнула ўчыненне непаўналетнім дзеяння, якое змяшчае прыкметы адміністрацыйнага правапарушэння або злачынства, але не дасягнулі да часу ўчынення такога дзеяння ўзросту, з якога надыходзіць адміністрацыйная або крымінальная адказнасць за ўчыненае дзеянне, -

цягне накладанне штрафу ў памеры да дзесяці базавых велічыняў.

2. Невыкананне бацькамі або асобамі, якія іх замяняюць, абавязкаў па суправаджэнні непаўналетняга ва ўзросце да шаснаццаці гадоў або па забеспячэнні яго суправаджэння паўналетняй асобай у перыяд з дваццаці трох да шасці гадзін па-за жыллём.

цягне накладанне штрафу ў памеры да дзвюх базавых велічыняў.

Артыкул 19.1. Дробнае хуліганства

Абразлівае прыставанне да грамадзян і іншыя наўмысныя дзеянні, якія парушаюць грамадскі парадак, дзейнасць арганізацый або спакой грамадзян і выяўляюцца ў яўнай непавазе да грамадства,

цягнуць накладанне штрафу ў памеры ад дзвюх да трыццаці базавых велічыняў, або грамадскія працы, або адміністрацыйны арышт.

Артыкул 19.3. Распіццё алкагольных, слабаалкагольных напояў або піва, спажыванне наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў або іх аналагаў у грамадскім месцы або з'яўленне ў грамадскім месцы або на працы ў стане ап'янення

1. Распіццё алкагольных, слабаалкагольных напіткаў або піва на вуліцы, стадыёне, у скверы, парку, грамадскім транспарце або ў іншых грамадскіх месцах, акрамя месцаў, прызначаных для ўжывання алкагольных, слабаалкагольных напіткаў або піва, або з'яўленне ў грамадскім месцы ў стане алкагольнага ап'янення. маральнасць,

цягнуць накладанне штрафу ў памеры да васьмі базавых велічыняў.

2. Дзеянні, прадугледжаныя часткай 1 гэтага артыкула, учыненыя паўторна на працягу аднаго года пасля накладання адміністрацыйнага спагнання за такія ж парушэнні,

цягнуць накладанне штрафу ў памеры ад дзвюх да пятнаццаці базавых велічыняў, або грамадскія працы, або адміністрацыйны арышт.

3. З'яўленне ў грамадскім месцы ў стане, выкліканым спажываннем без назначэння ўрача-спецыяліста наркатычных сродкаў або псіхатропных рэчываў або спажываннем іх аналагаў, таксічных або іншых одурмаў.

аніваючых рэчываў, якія абражаюць чалавечую годнасць і грамадскую маральнасць, а таксама адмову ад праходжання ва ўстаноўленым парадку праверкі (агляду) на прадмет вызначэння стану, выкліканага спажываннем наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх аналагаў, таксічных або іншых адурманьваючых рэчываў,

цягнуць накладанне штрафу ў памеры ад пяці да дзесяці базавых велічыняў.

4. Знаходжанне на працоўным месцы ў працоўны час у стане, выкліканым спажываннем без прызначэння ўрача-спецыяліста наркатычных сродкаў або псіхатропных рэчываў або спажываннем іх аналагаў, таксічных або іншых адурманьваючых рэчываў, а таксама адмова ад праходжання ва ўстаноўленым парадку праверкі (агляду) на прадмет вызначэння стану, выкліканага спажываннем наркатычных сродкаў. адурманьваючых рэчываў,

цягнуць накладанне штрафу ў памеры ад васьмі да дванаццаці базавых велічыняў.

5. Спажыванне без прызначэння ўрача-спецыяліста наркатычных сродкаў або псіхатропных рэчываў у грамадскім месцы або спажыванне іх аналагаў у грамадскім месцы, а таксама адмова ад праходжання ва ўстаноўленым парадку праверкі (агляду) на прадмет вызначэння стану, выкліканага спажываннем наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх аналагаў, таксічных або іншых адурманьваючых рэчываў,

цягнуць накладанне штрафу ў памеры ад дзесяці да пятнаццаці базавых велічыняў.

Артыкул 19.4. Уцягванне непаўналетняга ў антыграмадскія паводзіны

Уцягванне непаўналетняга ў антыграмадскія паводзіны шляхам пакупкі для яго алкагольных, слабаалкагольных напіткаў або піва, а таксама іншае ўключэнне асобай, якая дасягнула ўзросту васемнаццаці гадоў, загадзя непаўналетняга ва ўжыванне алкагольных, слабаалкагольных напіткаў або піва або ў немедицинское ўжыванне. непаўналетняга ў удзел у сходзе, мітынгу, вулічным шэсці, дэманстрацыі, пікетаванні, іншым масавым мерапрыемстве, якія праводзяцца з парушэннем устаноўленага парадку,

цягнуць накладанне штрафу ў памеры ад пяці да трыццаці базавых велічыняў.

Артыкул 205. Крадзеж

1. Таемнае выкраданне маёмасці (крадзеж)

караецца грамадскімі працамі, або штрафам, або папраўчымі працамі на тэрмін да двух гадоў, або арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін да трох гадоў, або пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.

2. Крадзеж, учынены паўторна, або групай асоб, або з пранікненнем у жыллё,

караецца штрафам, або папраўчымі работамі на тэрмін да двух гадоў, або арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін да чатырох гадоў, або пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.

3. Крадзеж, учынены ў буйным памеры,

караецца пазбаўленнем волі на тэрмін ад двух да сямі гадоў са штрафам або без штрафу.

4. Крадзеж, учынены арганізаванай групай або ў асабліва буйным памеры,

караецца пазбаўленнем волі на тэрмін ад трох да дванаццаці гадоў са штрафам.

Артыкул 206. Рабаванне

1. Адкрытае выкраданне маёмасці (рабаванне)

караецца грамадскімі працамі, або штрафам, або папраўчымі працамі на тэрмін да двух гадоў, або арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін да чатырох гадоў, або пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.

2. Грабеж, злучаны з гвалтам, не небяспечным для жыцця або здароўя пацярпелага, або з пагрозай прымянення такога гвалту, або ўчынены паўторна або групай асоб, або з пранікненнем у жыллё,

караецца арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін да пяці гадоў, або пазбаўленнем волі на тэрмін ад двух да шасці гадоў.

3. Грабеж, учынены ў буйным памеры,

караецца пазбаўленнем волі на тэрмін ад трох да васьмі гадоў са штрафам або без штрафу.

4. Грабеж, учынены арганізаванай групай або ў асабліва буйным памеры,

караецца пазбаўленнем волі на тэрмін ад пяці да трынаццаці гадоў са штрафам.

Артыкул 207. Разбой

1. Прымяненне насілля, небяспечнага для жыцця або здароўя пацярпелага, або пагроза прымянення такога насілля з мэтай непасрэднага завалодання маёмасцю (разбой)

караюцца пазбаўленнем волі на тэрмін ад трох да дзесяці гадоў са штрафам ці без штрафу.

2. Разбой, учынены з пранікненнем у жыллё, або паўторна, або групай асоб, або з мэтай завалодання маёмасцю ў буйным памеры,

караецца пазбаўленнем волі на тэрмін ад шасці да пятнаццаці гадоў са штрафам.

3. Разбой, учынены арганізаванай групай, або з прычыненнем цяжкага цялеснага пашкоджання, або з мэтай завалодання маёмасцю ў асабліва буйным памеры,

караецца пазбаўленнем волі на тэрмін ад васьмі да пятнаццаці гадоў са штрафам.

Артыкул 209. Махлярства

1. Завалоданне маёмасцю або набыццё права на маёмасць шляхам падману або злоўжывання даверам (махлярства) -

караюцца грамадскімі працамі, ці штрафам, ці папраўчымі працамі на тэрмін да двух гадоў, ці арыштам, ці абмежаваннем волі на тэрмін да трох гадоў, ці пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.

2. Махлярства, учыненае паўторна або групай асоб,

караецца штрафам, ці выпраў

нымі працамі на тэрмін да двух гадоў, або арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін да чатырох гадоў, або пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.

3. Махлярства, здзейсненае ў буйным памеры,

караецца пазбаўленнем волі на тэрмін ад двух да сямі гадоў са штрафам або без штрафу.

4. Махлярства, учыненае арганізаванай групай або ў асабліва буйным памеры,

караецца пазбаўленнем волі на тэрмін ад трох да дзесяці гадоў са штрафам.

Артыкул 212. Крадзеж шляхам выкарыстання камп'ютарнай тэхнікі

1. Крадзеж маёмасці шляхам змянення інфармацыі, якая апрацоўваецца ў камп'ютарнай сістэме, якая захоўваецца на машынных носьбітах або перадаецца па сетках перадачы даных, або шляхам увядзення ў камп'ютарную сістэму ілжывай інфармацыі.

караецца штрафам, або пазбаўленнем права займаць пэўныя пасады або займацца пэўнай дзейнасцю, або арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін да трох гадоў, або пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.

2. Тое ж дзеянне, учыненае паўторна, або групай асоб па папярэдняй змове, або спалучанае з несанкцыянаваным доступам да камп'ютарнай інфармацыі, -

караецца штрафам, або папраўчымі работамі на тэрмін да двух гадоў, або арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін ад двух да пяці гадоў, або пазбаўленнем волі на тэрмін да пяці гадоў з пазбаўленнем права займаць пэўныя пасады або займацца пэўнай дзейнасцю або без пазбаўлення.

3. Дзеянні, прадугледжаныя часткамі 1 або 2 гэтага артыкула, учыненыя ў буйным памеры,

караюцца пазбаўленнем волі на тэрмін ад двух да сямі гадоў са штрафам або без штрафу і з пазбаўленнем права займаць пэўныя пасады або займацца пэўнай дзейнасцю або без пазбаўлення.

4. Дзеянні, прадугледжаныя часткамі 1, 2 або 3 гэтага артыкула, учыненыя арганізаванай групай або ў асабліва буйным памеры,

караюцца пазбаўленнем волі на тэрмін ад пяці да дванаццаці гадоў са штрафам і з пазбаўленнем права займаць пэўныя пасады або займацца пэўнай дзейнасцю або без пазбаўлення.

Артыкул 214. Угон транспартнага сродку або маламернага судна

1. Неправамернае завалоданне транспартным сродкам або маламерным суднам і паездка на ім без мэты крадзяжу (угон)

караецца штрафам, або папраўчымі работамі на тэрмін да двух гадоў, або арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін да пяці гадоў, або пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.

2. Тое ж дзеянне, учыненае паўторна, або з прымяненнем насілля, не небяспечнага для жыцця або здароўя, або з пагрозай яго прымянення, або групай асоб па папярэдняй змове, або прынясе па неасцярожнасці прычыненне ўрону ў асабліва буйным памеры,

караецца абмежаваннем волі на тэрмін ад двух да пяці гадоў або пазбаўленнем волі на тэрмін ад двух да шасці гадоў.

3. Дзеянні, прадугледжаныя часткамі 1 або 2 гэтага артыкула, учыненыя з прымяненнем насілля, небяспечнага для жыцця або здароўя, або з пагрозай яго прымянення,

караюцца пазбаўленнем волі на тэрмін ад трох да дзесяці гадоў.

Артыкул 339. Хуліганства

1. Наўмысныя дзеянні, якія груба парушаюць грамадскі парадак і выказваюць відавочную непавагу да грамадства, якія суправаджаюцца прымяненнем насілля або пагрозай яго прымянення або знішчэннем або пашкоджаннем чужой маёмасці або адрозныя па свайму зместу выключным цынізмам (хуліганства),

караюцца грамадскімі працамі, ці штрафам, ці папраўчымі працамі на тэрмін да двух гадоў, ці арыштам, ці абмежаваннем волі на тэрмін да двух гадоў, ці пазбаўленнем волі на тэрмін да трох гадоў.

2. Хуліганства, учыненае паўторна, або групай асоб, або звязанае з супраціўленнем асобе, якая спыняе хуліганскія дзеянні, або спалучанае з прычыненнем менш цяжкага цялеснага пашкоджання (злоснае хуліганства),

караюцца арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін да трох гадоў, або пазбаўленнем волі на тэрмін ад аднаго да шасці гадоў.

3. Дзеянні, прадугледжаныя часткамі 1 або 2 гэтага артыкула, учыненыя з прымяненнем зброі, іншых прадметаў, якія выкарыстоўваюцца ў якасці зброі для прычынення цялесных пашкоджанняў, прымяненнем выбуховых рэчываў, выбуховых прыстасаванняў або прадметаў, паражальнае дзеянне якіх заснавана на выкарыстанні гаручых рэчываў, або ўчыненыя з пагрозай іх прымянення, пры адсутнасці прыкмет. хуліганства)

караюцца абмежаваннем волі на тэрмін ад трох да пяці гадоў або пазбаўленнем волі на тэрмін ад трох да дзесяці гадоў.

Артыкул 328. Незаконны абарот наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх прэкурсораў і аналагаў

1. Незаконныя без мэты збыту выраб, перапрацоўка, набыццё, захоўванне, перавозка або перасылка наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў або іх прэкурсораў або аналагаў.

караюцца абмежаваннем волі на тэрмін да пяці гадоў або пазбаўленнем волі на тэрмін ад двух да пяці гадоў.

2. Незаконныя з мэтай збыту выраб, перапрацоўка, набыццё, захоўванне, перавозка або перасылка або незаконны збыт наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў або іх прэкурсораў або аналагаў.

караецца пазбаўленнем волі на тэрмін ад тр

ех да васьмі гадоў са штрафам або без штрафу.

3. Дзеянні, прадугледжаныя часткай 2 гэтага артыкула, учыненыя групай асоб, або службовай асобай з выкарыстаннем сваіх службовых паўнамоцтваў, або асобай, якая раней учыніла злачынствы, прадугледжаныя гэтым артыкулам, артыкуламі 327, 329 або 331 гэтага Кодэкса, або ў адносінах да наркатычных сродкаў, небяспечных рэчываў. наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, або збыт наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх прэкурсораў або аналагаў на тэрыторыі ўстановы адукацыі, арганізацыі аховы здароўя, воінскай часці, папраўчай установы, арыштнага дома, у месцах утрымання пад вартай, лячэбна-працоўным прафілакторыі, у месцы правядзення масавага мерапрыемства або заведама недасканала

караюцца пазбаўленнем волі на тэрмін ад шасці да пятнаццаці гадоў са штрафам ці без штрафу.

4. Дзеянні, прадугледжаныя часткамі 2 або 3 гэтага артыкула, учыненыя арганізаванай групай або спалучаныя з вырабам або перапрацоўкай наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў або іх прэкурсораў або аналагаў з выкарыстаннем лабараторнага посуду або лабараторнага абсталявання, прызначаных для хімічнага сінтэзу,

караюцца пазбаўленнем волі на тэрмін ад дзесяці да дваццаці гадоў са штрафам ці без штрафу.

5. Дзеянні, прадугледжаныя часткамі 2-4 гэтага артыкула, якія пацягнулі па неасцярожнасці смерць чалавека ў выніку спажывання ім наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў або іх аналагаў,

караюцца пазбаўленнем волі на тэрмін ад дванаццаці да дваццаці пяці гадоў са штрафам ці без штрафу.

Заўвага. Асоба, якая добраахвотна здала наркатычныя сродкі, псіхатропныя рэчывы, іх прэкурсоры або аналагі і актыўна садзейнічала выяўленню або спыненню злачынства, звязанага з незаконным абаротам гэтых сродкаў, рэчываў, выкрыццю асоб, якія іх учынілі, выяўленню маёмасці, здабытай злачынным шляхам, вызваляецца ад крымінальнай адказнасці.

Артыкул 328-2. Спажыванне наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў або іх аналагаў у грамадскім месцы або з'яўленне ў грамадскім месцы або знаходжанне на працы ў стане, выкліканым спажываннем наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх аналагаў, таксічных або іншых адурманьваючых рэчываў

Спажыванне без прызначэння ўрача-спецыяліста наркатычных сродкаў або псіхатропных рэчываў у грамадскім месцы або спажыванне іх аналагаў у грамадскім месцы, а роўна з'яўленне ў грамадскім месцы ў стане, выкліканым спажываннем без прызначэння ўрача-спецыяліста наркатычных сродкаў або псіхатропных рэчываў або спажываннем іх аналагаў, таксічных або іншых адурманьваючых рэчываў. або знаходжанне на працоўным месцы ў працоўны час у стане, выкліканым спажываннем без назначэння ўрача-спецыяліста наркатычных сродкаў або псіхатропных рэчываў або спажываннем іх аналагаў, таксічных або іншых адурманьваючых рэчываў, учыненыя на працягу года пасля накладання адміністрацыйнага спагнання за такія ж парушэнні, караюцца штрафам, або арыштам, або абмежаваннем волі.

З кожным годам моладзі ў інтэрнэце станавіцца больш, а школьнікі адны з самых актыўных карыстальнікаў Інтэрнету. Між тым, акрамя вялікай колькасці магчымасцяў, Інтэрнэт нясе і праблемы.

КАМП'ЮТАРНЫЯ ВІРУСЫ

Кампутарны вірус - гэта разнавіднасць кампутарных праграм, адметнай асаблівасцю якой з'яўляецца здольнасць да размнажэння. У дадатак да гэтага, вірусы могуць пашкодзіць ці цалкам знішчыць усе файлы і дадзеныя, падкантрольныя карыстачу, ад імя якога была запушчана заражаная праграма, а таксама пашкодзіць ці нават знішчыць аперацыйную сістэму са ўсімі файламі ў цэлым. У большасці выпадкаў распаўсюджваюцца вірусы праз Інтэрнет.

Метады абароны ад шкоднасных праграм:

1. Выкарыстоўвай сучасныя аперацыйныя сістэмы, якія маюць сур'ёзны ўзровень абароны ад шкоднасных праграм;

2. Пастаянна ўсталёўвай патчы (лічбавыя латкі, якія аўтаматычна ўсталёўваюцца з мэтай дапрацоўкі праграмы) і іншыя абнаўленні сваёй аперацыйнай сістэмы. Спампоўвай іх толькі з афіцыйнага сайта распрацоўніка АС. Калі існуе рэжым аўтаматычнага абнаўлення, уключы яго;

3. Працуй на сваім кампутары пад правамі карыстальніка, а не адміністратара. Гэта не дазволіць большасці шкоднасных праграм усталёўвацца на тваім персанальным кампутары;

4. Выкарыстоўвай антывірусныя праграмныя прадукты вядомых вытворцаў, з аўтаматычным абнаўленнем баз;

5. Абмежаваць фізічны доступ да кампутара для старонніх асоб;

6. Выкарыстоўвай знешнія носьбіты інфармацыі, такія як флэшка, дыск ці файл з інтэрнэту, толькі з правераных крыніц;

7. Не адчыняй кампутарныя файлы, атрыманыя з ненадзейных крыніц. Нават тыя файлы, якія даслаў твой знаёмы. Лепш удакладні ў яго, ці адпраўляў ён табе іх.

Сеткі WI-FI

Wi-Fi - гэта не від перадачы дадзеных, не тэхналогія, а ўсяго толькі брэнд, марка. Яшчэ ў 1991 годзе нідэрландская кампанія зарэгістравала брэнд "WECA", што азначала словазлучэнне "Wireless Fidelity", які перакладаецца як "бесправадная дакладнасць".

Да нашага часу дайшла іншая абрэвіятура, якая з'яўляецца такой жа тэхналогіяй. Гэта абрэвіятура "Wi-Fi". Такая назва была дадзена з намёкам на стандарт вышэйшай гукавой тэхнікі Hi-Fi, што ў перакладзе азначае "высокая дакладнасць".

Так, бясплатны інтэрнэт-доступ у кавярнях, гатэлях і аэрапортах з'яўляецца выдатнай магчымасцю выхаду ў інтэрнэт. Але многія эксперты лічаць, што агульнадаступныя Wi-Fi сеткі не бяспечныя.

Парады па бяспецы працы ў агульнадаступных сетках Wi-Fi:

1. Не перадавай сваю асабістую інфармацыю праз агульнадаступныя Wi-Fi сеткі. Працуючы ў іх, пажадана не ўводзіць паролі доступу, лагіны і нейкія нумары;

2. Выкарыстоўвай і абнаўляй антывірусныя праграмы і брандмаўэр. Тым самым ты засцеражэш сябе ад запампоўкі віруса на тваю прыладу;

3. Пры выкарыстанні Wi-Fi адключы функцыю «Агульны доступ да файлаў і друкарак». Дадзеная функцыя зачынена па змаўчанні, аднак некаторыя карыстачы актывуюць яе для выгоды выкарыстання ў працы ці вучобе;

4. Не выкарыстоўвай публічны WI-FI для перадачы асабістых дадзеных, напрыклад для выхаду ў сацыяльныя сеткі ці ў электронную пошту;

5. Выкарыстоўвай толькі абароненае злучэнне праз HTTPS, а не HTTP, г.зн. пры наборы вэб-адрасы ўводзь менавіта "https://";

6. У мабільным тэлефоне адключы функцыю "Падключэнне да Wi-Fi аўтаматычна". Не дапускай аўтаматычнага падлучэння прылады да сетак Wi-Fi без тваёй згоды.

САЦЫЯЛЬНЫЯ СЕТКІ

Сацыяльныя сеткі актыўна ўваходзяць у наша жыццё, многія людзі працуюць і жывуць там увесь час, а ў Facebook ужо зарэгістраваны мільярд чалавек, што з'яўляецца адной сёмай усіх жыхароў планеты. Многія карыстальнікі не разумеюць, што інфармацыя, размешчаная імі ў сацыяльных сетках, можа быць знойдзена і выкарыстана кім заўгодна, у тым ліку не абавязкова з добрымі намерамі.

Асноўныя парады па бяспецы ў сацыяльных сетках:

1. Абмежаваць спіс сяброў. У цябе ў сябрах не павінна быць выпадковых і незнаёмых людзей;

2. Абараняй сваё прыватнае жыццё. Не пазначай паролі, тэлефоны, адрасы, дату твайго нараджэння і іншую асабістую інфармацыю. Зламыснікі могуць выкарыстоўваць нават інфармацыю аб тым, як ты і твае бацькі плануеце правесці канікулы;

3. Абараняй сваю рэпутацыю - трымай яе ў чысціні і задавай сабе пытанне: хацеў бы ты, каб іншыя карыстальнікі бачылі, што ты загружаеш? Падумай, перш чым нешта апублікаваць, напісаць і загрузіць;

4. Калі ты размаўляеш з людзьмі, якіх не ведаеш, не выкарыстоўвай сваё рэальнае імя і іншую асабістую інфармацыі: імя, месца жыхарства, месца вучобы і іншае;

5. Пазбягай размяшчэння фатаграфій у Інтэрнэце, дзе ты намаляваны на мясцовасці, па якой можна вызначыць тваё месцазнаходжанне;

6. Пры рэгістрацыі ў сацыяльнай сетцы неабходна выкарыстоўваць складаныя паролі, якія складаюцца з літар і лічбаў і з колькасцю знакаў не менш за 8;

7. Для сацыяльнай сеткі, пошты і іншых сайтаў неабходна выкарыстоўваць розныя паролі. Тады калі цябе ўзламаюць, то зламыснікі атрымаюць доступ толькі да аднаго месца, а не ва ўсё адразу.

ЭЛЕКТРОННЫЯ ГРОШЫ

Электронныя грошы - гэта аб

Вельмі зручны спосаб плацяжоў, аднак існуюць ашуканцы, якія жадаюць атрымаць гэтыя грошы.

Асноўныя парады па бяспечнай рабоце з электроннымі грашыма:

1. Прывяжы да рахунку мабільны тэлефон. Гэта самы зручны і хуткі спосаб аднавіць доступ да рахунку. Прывязаны тэлефон дапаможа, калі забудзешся свой аплатны пароль або зойдзеш на сайт з незнаёмай прылады;

2. Выкарыстоўвай аднаразовыя паролі. Пасля пераходу на ўзмоцненую аўтарызацыю табе ўжо не будзе пагражаць небяспека крадзяжу ці перахопу аплатнага пароля;

3. Выберы складаны пароль. Злачынцам будзе не проста адгадаць складаны пароль. Надзейныя паролі - гэта паролі, якія ўтрымліваюць не менш за 8 знакаў і ўключаюць у сябе малыя і вялікія літары, лічбы і некалькі сімвалаў, такія як знак даляра, фунта, клічнік і да т.п. Напрыклад, StROng!;;

4. Не ўводзь свае асабістыя дадзеныя на сайтах, якім не давяраеш.

ЭЛЕКТРОННАЯ ПОШТА

Электронная пошта — гэта тэхналогія і паслугі па перасылцы і атрыманні электронных паведамленняў, якія размяркоўваюцца ў камп'ютарнай сетцы. Звычайна электронная паштовая скрыня выглядае наступным чынам: имя_пользователя@имя_дамена. Таксама акрамя перадачы простага тэксту, ёсць магчымасць перадаваць файлы.

Асноўныя парады па бяспечнай рабоце з электроннай поштай:

1. Трэба абраць правільны паштовы сэрвіс. У інтэрнэце ёсць вялікі выбар бясплатных паштовых сэрвісаў, аднак лепш давяраць тым, каго ведаеш і хто першы ў рэйтынгу;

2. Не ўказвай у асабістай пошце асабістую інфармацыю. Напрыклад, лепш абраць «музычны_фанат@» ці «рок2013» замест «тэмаІЗ»;

3. Выкарыстоўвай двухэтапную аўтарызацыю. Гэта калі апроч пароля трэба ўводзіць код, які дасылаецца па SMS;

4. Выберы складаны пароль. Для кожнай паштовай скрыні павінен быць свой надзейны, устойлівы да ўзлому пароль

5. Калі ёсць магчымасць напісаць самому сваё асабістае пытанне, выкарыстоўвай гэтую магчымасць;

6. Выкарыстоўвай некалькі паштовых скрынь. Першы для прыватнай перапіскі з адрасатамі, якім ты давяраеш. Гэты электронны адрас не трэба выкарыстоўваць пры рэгістрацыі на форумах і сайтах;

7. Не адчыняй файлы і іншыя ўкладанні ў лістах нават калі яны прыйшлі ад тваіх сяброў. Лепш удакладні ў іх, ці адпраўлялі яны табе гэтыя файлы;

8. Пасля заканчэння працы на паштовым сэрвісе перад закрыццём укладкі з сайтам не забудзься націснуць на «Выйсці».

Кібербулінг ці віртуальнае здзек

Кібербулінг - пераслед паведамленнямі, якія змяшчаюць абразы, агрэсію, запалохванне; хуліганства; сацыяльнае байкатаванне з дапамогай розных інтэрнет-сэрвісаў.

Асноўныя парады па барацьбе з кібербулінгам:

1. Не кідайся ў бой. Лепшы спосаб: параіцца як сябе паводзіць і, калі няма таго, да каго можна звярнуцца, то спачатку супакоіцца. Калі ты пачнеш адказваць абразамі на абразы, то толькі яшчэ больш распаліш канфлікт;

2. Кіруй сваёй кіберрэпутацыяй;

3. Ананімнасць у сетцы ўяўная. Існуюць спосабы высветліць, хто стаіць за ананімным акаўнтам;

4. Не варта весці хуліганскі вобраз віртуальнага жыцця. Інтэрнэт фіксуе ўсе твае дзеянні і захоўвае іх. Выдаліць іх будзе вельмі цяжка;

5. Выконвай свой віртуальны гонар ззамаладу;

6. Ігнаруй адзінкавы негатыў. Аднаразовыя абразлівыя паведамленні лепш ігнараваць. Звычайна агрэсія спыняецца на пачатковай стадыі;

7. Бан агрэсара. У праграмах абмену імгненнымі паведамленнямі, у сацыяльных сетках ёсць магчымасць блакіроўкі адпраўкі паведамленняў з пэўных адрасоў;

8. Калі ты сведка кібербулінга. Твае дзеянні: выступіць супраць праследавацеля, паказаць яму, што яго дзеянні ацэньваюцца негатыўна, падтрымаць ахвяру, якой патрэбна псіхалагічная дапамога, паведаміць дарослым аб факце агрэсіўных паводзін у сетцы.

МАБІЛЬНЫ ТЭЛЕФОН

Сучасныя смартфоны і планшэты ўтрымоўваюць у сабе суцэль дарослы функцыянал, і зараз яны могуць канкураваць са стацыянарнымі кампутарамі. Аднак сродкаў абароны для падобных прылад пакуль вельмі мала. Тэставанне і пошук уразлівасцяў у іх адбываецца не так інтэнсіўна, як для ПК, тое ж самае дакранаецца і мабільных прыкладанняў.

Сучасныя мабільныя браўзэры ўжо практычна дагналі настольныя аналагі, аднак пашырэнне функцыяналу цягне за сабой большую складанасць і меншую абароненасць.

Асноўныя парады для бяспекі мабільнага тэлефона:

1. Нічога не з'яўляецца сапраўды бясплатным. Будзь асцярожны, бо калі табе прапануюць бясплатны кантэнт, у ім могуць быць схаваныя нейкія платныя паслугі;

2. Думай, перш чым адправіць SMS, фота ці відэа. Ты сапраўды ведаеш, дзе яны будуць у канчатковым выніку?

3. Неабходна абнаўляць аперацыйную сістэму твайго смартфона;

4. Выкарыстоўвай антывірусныя праграмы для мабільных тэлефонаў;

5. Не загружай прыкладанні ад невядомай крыніцы, бо яны могуць утрымоўваць шкоднаснае праграмнае забеспячэнне;

6. Пасля таго як ты выйдзеш з сайта, дзе ўводзіў асабістую інфармацыю, зайдзі ў налады браўзэра і выдалі cookies;

7. Перыядычна правярай якія платныя паслугі актываваны на тваім нумары;

8. Давай свой нумар мабільнага тэлефона толькі людзям, да

абарых ты ведаеш і каму давяраеш;

9. Bluetooth павінен быць выключаны, калі ты ім не карыстаешся. Не забывайся часам правяраць гэта.

ONLINE ГУЛЬНІ

Сучасныя анлайн-гульні - гэта маляўнічыя, захапляльныя забавы, якія аб'ядноўваюць сотні тысяч чалавек па ўсім свеце. Гульцы даследуюць дадзены ім свет, маюць зносіны сябар з сябрам, выконваюць заданні, ваююць з монстрамі і атрымліваюць досвед. За задавальненне яны плацяць: купляюць дыск, аплачваюць абанемент ці набываюць нейкія опцыі.

У падобных гульнях варта баяцца не столькі сваіх сапернікаў, колькі крадзяжу твайго пароля, на якім заснавана сістэма аўтарызацыі большасці гульняў.

Асноўныя парады па бяспецы твайго гульнявога акаўнта:

1. Калі іншы гулец паводзіць сябе дрэнна ці стварае табе непрыемнасці, заблакуй яго ў спісе гульцоў;

2. Калі ласка, адміністратарам гульні на дрэнныя паводзіны гэтага гульца, пажадана прыкласці нейкія доказы ў выглядзе скрынаў;

3. Не паказвай асабістую інфармацыю ў прафайле гульні;

4. Паважай іншых удзельнікаў па гульні;

5. Не ўсталёўвай неафіцыйныя патчы і моды;

6. Выкарыстоўвай складаныя і розныя паролі;

7. Нават падчас гульні не варта адключаць антывірус. Пакуль ты гуляеш, твой кампутар могуць заразіць.

ФІШЫНГ АБО КРАДЗЕЖА АСОБЫХ ДАДЗЕНЫХ

Звычайным крадзяжом грошай і дакументаў сёння ўжо нікога не здзівіш, але з развіццём інтэрнэт-тэхналогій зламыснікі перамясціліся ў інтэрнэт, і працягваюць займацца "любімай" справай.

Так з'явілася новая пагроза: інтэрнэт-махлярства або фішынг, галоўная мэта якога складаецца ў атрыманні канфідэнцыйных дадзеных карыстачоў - лагінаў і пароляў. На англійскай мове phishing чытаецца як фішынг (ад fishing - рыбная лоўля, password - пароль).

Асноўныя парады па барацьбе з фішынгам:

1. Сачы за сваім акаўнтам. Калі ты падазраеш, што твая анкета была ўзламана, то неабходна заблакаваць яе і паведаміць адміністратарам рэсурсу аб гэтым як мага хутчэй;

2. Выкарыстоўвай бяспечныя вэб-сайты, у тым ліку, інтэрнэт-крам і пошукавых сістэм;

3. Выкарыстоўвай складаныя і розныя паролі. Такім чынам, калі цябе ўзламаюць, то зламыснікі атрымаюць доступ толькі да аднаго твайго профіля ў сетцы, а не да ўсіх;

4. Калі цябе ўзламалі, то неабходна папярэдзіць усіх сваіх знаёмых, якія дададзены ў цябе ў сябрах, аб тым, што цябе ўзламалі і, магчыма, ад твайго імя будзе рассылацца спам і спасылкі на фішынгавыя сайты;

5. Усталюй надзейны пароль (PIN) на мабільны тэлефон;

6. Адключы захаванне пароля ў браўзэры;

7. Не адчыняй файлы і іншыя ўкладанні ў лістах нават калі яны прыйшлі ад тваіх сяброў. Лепш удакладні ў іх, ці адпраўлялі яны табе гэтыя файлы.

Лічбавая рэпутацыя

Лічбавая рэпутацыя - гэта негатыўная або пазітыўная інфармацыя ў сетцы пра цябе. Кампраментуючая інфармацыя размешчаная ў Інтэрнэце можа сур'ёзна адбіцца на тваім рэальным жыцці. "Лічбавая рэпутацыя" - гэта твой імідж, які фарміруецца з інфармацыі пра цябе ў Інтэрнэце.

Тваё месца жыхарства, вучобы, тваё фінансавае становішча, асаблівасці характару і апавяданні аб блізкіх - усё гэта назапашваецца ў сетцы.

Многія падлеткі легкадумна ставяцца да публікацыі асабістай інфармацыі ў Інтэрнеце, не разумеючы магчымых наступстваў. Ты нават не зможаш здагадацца аб тым, што фатаграфія, размешчаная 5 гадоў таму, стала прычынай адмовы прыняць цябе на працу.

Каментары, размяшчэнне тваіх фатаграфій і іншыя дзеянні могуць не знікнуць нават пасля таго, як ты іх выдаліш. Ты не ведаеш, хто захаваў гэтую інфармацыю, ці патрапіла яна ў пошукавыя сістэмы і ці захавалася яна, а галоўнае: што падумаюць пра цябе навакольнае людзі, якія знойдуць і ўбачаць гэта. Знайсці інфармацыю шмат гадоў праз зможа любы - як з добрых памкненняў, так і з намерам прычыніць шкоду. Гэта можа быць хто заўгодна.

Асноўныя парады па абароне лічбавай рэпутацыі:

1. Падумай, перш чым нешта публікаваць і перадаваць у сябе ў блогу ці ў сацыяльнай сетцы;

2. У наладах профіля ўсталюй абмежаванні на прагляд твайго профіля і яго змесціва, зрабі яго толькі «для сяброў»;

3. Не размяшчай і не ўказвай інфармацыю, якая можа каго-небудзь абражаць або крыўдзіць.

У наш час кожны ведае, што такое інтэрнэт, з развіццём сусветнай сеткі практычна кожны штодня карыстаецца рэсурсамі інтэрнэту. Вядома, што глабальная сетка, перш за ўсё, з'яўляецца невычэрпнай крыніцай інфармацыі і полем для віртуальных зносін.

Аднак далёка не ўсё ведаюць, якая шкода можа быць нанесены персанальнаму кампутару карыстача або самому карыстачу.

Бяспека ў сетцы інтэрнэт з'яўляецца даволі актуальнай праблемай, якую цалкам вырашыць практычна немагчыма, бо шкоднасныя праграмы і сайты ўвесь час удасканальваюцца.

Як правіла, ахвярамі зламыснікаў, так званых кіберзлачынцаў, становяцца радавыя карыстачы, якія не маюць глыбокіх спазнанняў у інфармацыйных тэхналогіях.

Асноўнымі тэндэнцыямі кіберзлачынстваў у 2021 з'яўляюцца:

- Сацыяльная інжынерыя: крадзеж рэквізітаў банкаўскіх плацежных картак беларускіх грамадзян з выкарыстаннем «фішынгавых» інтэрнэт-рэсурсаў і ў выніку ўзлому ўліковых запісаў карыстальнікаў сацыяльных сетак, а таксама выманне рэквізітаў банкаўскіх картак у выніку тэлефонных званкоў ад імя супрацоўнікаў банкаўскіх устаноў, праваахоўных органаў і г.д.

- Вірусы-шыфравальшчыкі: вірусныя атакі на серверы прадпрыемстваў з наступным шыфраваннем захоўваюцца на серверах файлаў і патрабаваннем выкупу за расшыфроўку).

- Банкаўскія вірусы-траяны: вірусная атака на серверы і ПЭВМ прадпрыемства з мэтай устанаўлення несанкцыянаванага выдаленага кіравання «Кліент-банкам» з наступным доступам і кіраваннем банкаўскімі рахункамі прадпрыемства і пераводу грашовых сродкаў на падстаўныя кампаніі.

Як правіла, ахвярамі зламыснікаў, так званых кіберзлачынцаў, становяцца радавыя карыстачы, якія не маюць глыбокіх спазнанняў у інфармацыйных тэхналогіях.

Інфармацыя, якая ўяўляе цікавасць для кіберзлачынцаў:

- звесткі аб фінансавых аперацыях;

- звесткі аб банкаўскіх рахунках грамадзян;

- ідэнтыфікацыйныя даныя плацежных банкаўскіх карт і электронных плацежных сістэм;

- іншая інфармацыя канфідэнцыйнага характару і персанальныя дадзеныя.

На фоне інтэнсіўнага інавацыйнага развіцця ў Беларусі культура карыстання магчымасцямі электронных памочнікаў у грамадзян нашай рэспублікі па-ранейшаму застаецца на нізкім узроўні. Большая частка беларускіх карыстальнікаў легкадумна ставіцца да пагроз, з якімі могуць сутыкнуцца ў сетцы Інтэрнет, а таксама адказнасці, якая іх чакае за парушэнне закона ў сферы інфармацыйнай бяспекі.

І ТАК, БЯСПЕКА.

Існуе дзве пагрозы для карыстальнікаў сеткі, гэта тэхнічныя пагрозы і сацыяльная інжынерыя.

Да тэхнічных пагроз адносяцца шкоднаснае праграмнае забеспячэнне або вірусы такія як чарвякі, траяны, руткіты і іншыя разнавіднасці. Яны прадстаўлены разнастайнымі відамі і мадыфікацыямі, якія ўвесь час развіваюцца.

Вірусы прызначаны для парушэння працы кампутара, утоенага збору дадзеных пра карыстача кампутара, такіх як асабістых дадзеных, пароляў, дакументаў, фатаграфій, размешчаных у кампутары, для наступнага вымагальніцтва альбо для перадачы трэцім асобам, гэтак жа для выдаленага кіравання кампутарам.

Не рэдка заражаныя прылады будзь гэта ПЭВМ, планшэт ці смартфон становяцца часткай "бот сеткі" якая дазваляе зламысніку выконваць нейкія супрацьпраўныя дзеянні з выкарыстаннем рэсурсаў заражанага кампутара які ўваходзіць у сетку такіх жа заражаных кампутараў.

І так што ж можа рабіць вірус на Вашым ПК:

- збіраць інфармацыю аб звычках карыстання інтэрнэтам і найбольш часта наведвальных сайтах.

- запамінаць націскі клавіш на клавіятуры, запісваць скрыншоты экрана і ў далейшым адпраўляць інфармацыю стваральніку віруса;

- несанкцыянавана і выдалена кіраваць кампутарам;

- усталёўваць на кампутар дадатковыя праграмы;

- змяняць параметры аперацыйнай сістэмы;

- перанакіроўваць цябе ў браўзэрах на сайты, якія заражаныя іншымі вірусамі.

ЯК Ж МОЖНА ЗАРАЗІЦЬ ВІРУСАМ ПРЫЛАДА:

- праз неліцэнзійнае (пірацкае) праграмнае забеспячэнне, пры ўсталёўцы яго на ПК, т. да. у ім ужо ўбудавана шкоднаснае праграмнае забеспячэнне.

- наведванні сумнеўных Інтэрнэт-рэсурсаў і спампоўванне з іх вызначанага кантэнту.

- пры адкрыцці ўкладзеных дакументаў у электронныя лісты, а таксама пры пераходзе па спасылцы для запампоўкі чаго-небудзь, якая пазначана ў электронным лісце.

САЦЫЯЛЬНАЯ ІНЖЭНЕРЫЯ

- метад несанкцыянаванага доступу да інфармацыйных рэсурсаў, заснаваны на асаблівасцях псіхалогіі чалавека.

Асноўнай мэтай сацыяльных інжынераў, як і іншых хакераў і ўзломшчыкаў, з'яўляецца атрыманне доступу да абароненых сістэм з мэтай крадзяжу інфармацыі, пароляў, дадзеных аб крэдытных картах і т. п.

Асноўным адрозненнем ад стандартнай кібератакі з'яўляецца тое, што ў дадзеным выпадку ў ролі аб'екта нападу выбіраецца не машына, а карыстач. Менавіта таму ўсе метады і тэхнікі сацыяльных інжынераў засноўваюцца на выкарыстанні слабасцяў чалавечага фактару, што лічыцца вельмі разбуральным, бо зламыснік атрымлівае інфармацыю, напрыклад, з дапамогай звычайнага тэлефоннага разг.

аварыя або шляхам пранікнення ў арганізацыю пад выглядам яе служачага.

ВІДЫ САЦЫЯЛЬНАЙ ІНЖЭНЕРЫІ:

самы распаўсюджаны і, мусіць, самы актуальны выгляд, гэта ФІШЫНГ. Самае цікавае, што большасць пра гэта ведаюць, але ўсё роўна трапляюцца "на вуду" зламыснікаў.

Мэта фішынгу - гэта атрыманне доступу да канфідэнцыйных дадзеных, такім як адрас, тэлефон, нумары крэдытных карт, лагіны і паролі, шляхам выкарыстання падробленых вэб-старонак.

Часта фішынгавая атака адбываецца наступным чынам: на электронную пошту прыходзіць ліст з просьбай увайсці ў сістэму Інтэрнэт-банкінгу ад імя нібыта супрацоўніка банка. Ліст утрымоўвае спасылку на ілжывы сайт, які цяжка адрозніць ад сучаснасці. Карыстальнік уводзіць асабістыя дадзеныя на падробленым сайце, а зламыснік перахапляе іх. Авалодаўшы персанальнымі дадзенымі, ён можа, напрыклад, атрымаць крэдыт на імя карыстальніка, вывесці грошы з яго рахунку і расплаціцца яго крэдытнымі картамі, зняць грошы з яго рахункаў.

Гэтак жа паведамленне можа прыйсці і ў мэнэджары (вотсап, вайбер і інш.). Ашуканцы змяняюць адзін сімвал у назве сайта або тэлефона банка, або іншай арганізацыі.

Яшчэ адзін прыклад, усплывальнае акно аб якім-небудзь вялікім грашовым выйгрышы або іншым (айфон, аўтамабіль і г.д.) пры націску на дадзенае акно карыстач пераходзіць па спасылцы дзе яму прапануецца ўвесці свае асабістыя дадзеныя, дадзеныя для ўваходу ва ўліковы запіс сацыяльнай сеткі або дадзеныя банкаўскай аплатнай карты, якія ў банкаўскай аплатнай картцы.

Крымінальным кодэксам прадугледжаны шэраг злачынстваў, аднесеных да кампетэнцыі падраздзяленняў па раскрыцці злачынстваў у сферы высокіх тэхналогій. Разгледзім іх падрабязней.

Артыкул 212. Крадзеж маёмасці шляхам мадыфікацыі камп'ютарнай інфармацыі

(у рэд. Закона Рэспублікі Беларусь ад 26.05.2021 N 112-З)

1. Крадзеж маёмасці шляхам мадыфікацыі кампутарнай інфармацыі -

караецца штрафам, або пазбаўленнем права займаць пэўныя пасады або займацца пэўнай дзейнасцю, або арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін да трох гадоў, або пазбаўленнем волі на той жа тэрмін.

2. Тое ж дзеянне, учыненае паўторна або групай асоб па папярэдняй змове, -

караецца штрафам, або папраўчымі работамі на тэрмін да двух гадоў, або арыштам, або абмежаваннем волі на тэрмін ад двух да пяці гадоў, або пазбаўленнем волі на тэрмін да пяці гадоў з пазбаўленнем права займаць пэўныя пасады або займацца пэўнай дзейнасцю або без пазбаўлення.

3. Дзеянні, прадугледжаныя часткамі 1 або 2 гэтага артыкула, учыненыя ў буйным памеры, -

караюцца абмежаваннем волі на тэрмін ад двух да пяці гадоў або пазбаўленнем волі на тэрмін ад двух да сямі гадоў са штрафам або без штрафу і з пазбаўленнем права займаць пэўныя пасады або займацца пэўнай дзейнасцю або без пазбаўлення.

4. Дзеянні, прадугледжаныя часткамі 1, 2 або 3 гэтага артыкула, учыненыя арганізаванай групай або ў асабліва буйным памеры, -

караюцца пазбаўленнем волі на тэрмін ад пяці да дванаццаці гадоў са штрафам і з пазбаўленнем права займаць пэўныя пасады або займацца пэўнай дзейнасцю або без пазбаўлення.

У апошні час усё часцей фіксуюцца факты крадзяжоў з выкарыстаннем рэквізітаў карт пры ажыццяўленні Інтэрнэт-плацяжоў, а таксама завалоданне грашовымі сродкамі, якія захоўваюцца на рахунках розных электронных плацежных сістэм і сэрвісаў.

Прыклад такога злачынства: У Сярогіна Д.А. з'явілася неабходнасць у аплаце камунальных паслуг праз інтэрнэт, з выкарыстаннем рэквізітаў яго аплатнай банкаўскай карты. Бо сам ён раней плацяжоў праз сетку інтэрнэт не рабіў, то папрасіў дапамагчы яму ў гэтым свайго калегу па працы Рыжыкава В.В. Сярогін Д.А. напісаў рэквізіты сваёй плацежнай карты на ліст і перадаў яго
Рыжыкаву В.У. Рыжыкаў В.У. з дапамогай мабільнага тэлефона
Сярогіна Д.А. ажыццявіў усе неабходныя плацяжы, пасля чаго Сярогін Д.А. сышоў дадому. Увечары гэтага ж дня Рыжыкаву спатрэбілася перавесці на рахунак у інтэрнэт гульні грашовыя сродкі, і для гэтага ён вырашыў скарыстацца рэквізітамі плацежнай карты Сярогіна, якія ў яго засталіся запісанымі на лісце. Рыжыкаў В.У. увёў рэквізіты плацежнай карты ў форму для здзяйснення пераводу грашовых сродкаў і без якіх-небудзь праблем перавёў грашовыя сродкі ў памеры 100 рублёў. Такім чынам Рыжыкаў В.У. здзейсніў злачынства, прадугледжанае арт. 212 КК Рэспублікі Беларусь.

Таксама адной з разнавіднасцяў крадзяжоў грашовых сродкаў.
з выкарыстаннем камп'ютарнай тэхнікі, які з'явіўся адносна нядаўна і ўсё часцей сустракаецца на тэрыторыі Рэспублікі Беларусь, гэта так званы "вішынг". Пры здзяйсненні такога злачынства зламыснік падманным шляхам завалодвае рэквізітамі плацежных карт грамадзян і здзяйсняе з іх дапамогай крадзяжу грашовых сродкаў.

Прыклад такога злачынства: Івановай Р.А. з дапамогай мабільнага тэлефона патэлефанаваў не вядомы ёй малады чалавек, які назваўся супрацоўнікам бяспекі банка. Далей ён растлумачыў, што з яе плацежнай банкаўскай карты ажыццяўляюцца спробы здзяйснення

анкцыянаваных плацяжоў, якія банк адхіляе. Ёй варта паведаміць рэквізіты яе плацежнай карты, каб супрацоўнікі банка яе заблакавалі, і ў далейшым атрымаць новую плацежную карту. Калі Іванова Р.А. паведаміла рэквізіты сваёй плацежнай карты ёй дадзены малады чалавек растлумачыў, што зараз ёй на яе мабільны нумар тэлефона прыйдзе СМС-паведамленне, якое ёй адправяць супрацоўнікі банка. Код у дадзеным паведамленні яна павінна паведаміць для блакіроўкі карты. Пасля перадачы кода, які знаходзіўся ў СМС-паведамленні, з рахунку плацежнай карты Івановай Р.А. былі пераведзены ўсе яе грашовыя сродкі.

Высновы і рэкамендацыі

У 2020-2021 гадах на тэрыторыі Рэспублікі Беларусь назіраецца выразная тэндэнцыя росту колькасці фактаў здзяйснення супрацьпраўных дзеянняў у сетцы Інтэрнэт, якія выяўляюцца, з аднаго боку, ва «ўзломе» і несанкцыянаваным выкарыстанні ўліковых запісаў карыстальнікаў у сацыяльных сетках, а з другога боку - у здзяйсненні крадзяжоў з карт-рахункаў грамадзян шляхам махлярства. І ў абодвух выпадках зламыснікі карыстаюцца залішняй даверлівасцю і неабачлівасцю саміх карыстальнікаў, а таксама іх нядбайным падыходам да забеспячэння бяспечнага выкарыстання сеткі Інтэрнэт.

Спачатку злачынец атрымлівае несанкцыянаваны доступ да сродку сувязі з патэнцыйным пацярпелым, звычайна гэта ўліковыя запісы ў сацыяльных сетках, электронныя паштовыя скрыні, акаўнты ў розных праграмах, прызначаных для абмену паведамленнямі. Звычайна гэта становіцца магчымым з прычыны нядбайнага стаўлення ўладальніка сайта да забеспячэння захаванасці канфідэнцыйнай інфармацыі (лагінаў, пароляў) аб карыстальніках або бестурботнасці саміх карыстальнікаў. Пры гэтым такая бестурботнасць са боку карыстачоў можа выяўляцца ў:

- трапленні «на вуду» асоб, якія стварылі «фішынгавы» (які імітуе сапраўдны) сайт;

- уводзе лагінаў і пароляў ад сваіх уліковых запісаў у сацсетцы або электронных паштовых скрынь на іншых, якія не маюць дачынення да функцыянавання названых сэрвісаў, сайтах;

- выкарыстанні ідэнтычных рэквізітаў для аўтарызацыі на розных рэсурсах;

- выкарыстанні занадта лёгкіх пароляў;

- адсутнасці на прыладах сродкаў, якія дазваляюць блакаваць працу шкоднасных праграм і інш.

Атрымаўшы рэквізіты, зламыснік заходзіць ва ўліковы запіс ахвяры і ажыццяўляе рассылку кантактам уладальніка ўзламанага ўліковага запісу паведамлення ашуканскага характару.

Варта канстатаваць, што фантазія злачынцаў бязмежная, варыянтаў фармулёвак такіх просьбаў мноства, прывядзем некаторыя прыклады такіх паведамленняў:

- «Я знаходжуся за мяжой, я страціў свой кашалёк і тэлефон. Тэрмінова патрэбны грошы на білет дадому. Адпраў мне на карт-рахунак (тут можа быць мабільны нумар тэлефона, кашалёк у электронных плацежных сістэмах ці іншых) 5 000 рублёў. Усё вярну калі вярнуся.»;

- «Прывітанне, у цябе ёсць дзейная банкаўская картка? Маю заблакавалі, а мне трэба з інтэрнэту кашалька вывесці свае грашовыя сродкі. Можна я дам рэквізіты тваёй карты, на яе прыйдуць грошы, потым аддасі мне.»;

Далей злачынцу застаецца чакаць водгуку ад суразмоўцаў, якія нічога не падазраюць, і праяўляць свае здольнасці ў рыторыцы і перакананні.

У выпадку, калі пацярпелы адклікаецца на выкрут злачынца і, быўшы падманутым, сам ажыццяўляе перавод сродкаў на прапанаваныя рэквізіты, у дзеяннях зламысніка ўгледжваецца склад злачынства, прадугледжанага артыкулам 209 Крымінальнага кодэкса Рэспублікі Беларусь "Махлярства" (у залежнасці ад сумы выкрадзенага максімальная свабода) можа складаць як 10 гадоў.

Калі мае месца прадастаўленне пацярпелым плацежных рэквізітаў і ажыццяўленне транзакцый зламыснікам шляхам іх уводу на розных сайтах, якія падтрымліваюць магчымасць ажыццяўлення плацежных аперацый, мае месца артыкул 212 "Крадзеж маёмасці шляхам мадыфікацыі камп'ютарнай інфармацыі". Пры гэтым спадзявацца на тое, што злачынец у дадзенай сітуацыі пакіне на Вашым карт-рахунку хоць нейкую суму, нажаль, не прыходзіцца.

Неабходна адзначыць, што здзяйсненне транзакцый па банкаўскіх плацежных картках самім уладальнікам або парушэнне правілаў карыстання карткамі, якое выявілася ў перадачы плацежных рэквізітаў трэцім асобам, практычна не пакідае шанцаў вярнуць грашовыя сродкі.

Улічваючы выкладзеныя вышэй факты, прывядзем некаторыя рэкамендацыі для карыстальнікаў сеткі Інтэрнэт, якія могуць знізіць верагоднасць здзяйснення ў дачыненні да іх супрацьпраўных дзеянняў:

- для выхаду ў сетку Інтэрнэт выкарыстоўвайце прылады, на якіх устаноўлена антывіруснае праграмнае забеспячэнне;

- выкарыстоўвайце аперацыйную сістэму з усталяванымі абнаўленнямі бяспекі;

- пры выкарыстанні вядомых Вам сайтаў, зважайце на іх вонкавы выгляд: магчыма Вы зайшлі на падробленую яго копію;

- не выкарыстоўвайце аднолькавыя лагіны і паролі на розных сайтах;

- не выкарыстоўвайце занадта лёгкія паролі, альбо тыя, аб якіх можна лёгка здагадацца;

- па магчымасці выкарыстоўвайце двухфактарную аўтэнтыфікацыю, калі акрамя ўводу лагін

а і пароля неабходна ўводзіць часовы код, які адпраўляецца звычайна на мабільны тэлефон у выглядзе SMS-паведамлення або push-паведамлення;

- сцеражыцеся нечаканых або незвычайных электронных паведамленняў, нават калі вам знакам адпраўнік, ніколі не адкрывайце ўкладанні і не пераходзіце па спасылках у такіх паведамленнях;

- пры паступленні паведамленняў ад знаёмых, якія змяшчаюць падахвочванне да ажыццяўлення фінансавых транзакцый або перадачы фінансавых рэквізітаў, абавязкова неабходна праверыць дадзеную інфармацыю з выкарыстаннем іншых каналаў сувязі;

- калі Вы не выкарыстоўваеце банкаўскую плацежную картку для ажыццяўлення Інтэрнэт-плацяжоў, звярніцеся ў банк для ўстаноўкі адпаведных абмежаванняў для карты;

- пры ажыццяўленні Інтэрнэт-плацяжоў па магчымасці выкарыстоўвайце тэхналогіі забеспячэння дадатковай бяспекі плацяжоў, такія як 3-DSecure для міжнародных плацежных сістэм Visa і MasterCard або Інтэрнэт Пароль для плацежнай сістэмы БЕЛКАРТ.